17 Mayıs 2011 Salı

Muhasebe Dersnotları


1.BOLÜM_GİRİŞ
DEVLET MUHASEBESİ_SORU VE CEVAPLARI

Aşağıdakiler devlet muhasebesi reform gereksinimine ihtiyaç duyulmasının sebeplerindendir.
  • Devlet muhasebesi kapsamının dar olması
  • Muhasebe sisteminin bütçe odaklı olması
  • Yarı mali işlemlerin raporlanamıyor olması
  • Maddi duran varlıkların muhasebe sisteminde olmaması
  • Hesapların yeterli detayda olmaması
  • Hesapların sınıflandırılmasının kötü olması
  • Nakit ödenek dağıtımına katkı sağlamaması
  • Kesin hesap kanununun muhasebeden üretilememesi

Aşağıdakiler nakit esaslı muhasebe sisteminin kayıt dışı bütçe işlemleridir
  • Mahsup borçlanma
  • Nakit dışı borçlanma
  • Yarı mali işlemler

Bütçeleştirilecek borçlar hesabı
  • Ödenek yokluğu nedeniyle ödenmemiş borçların izlendiği hesaptır

Aşağıdakiler analitik bütçe sınıflandırmasının gider sınıflandırma bölümlerindendir
  • Kurumsal sınıflandırma
  • Fonksiyonel sınıflandırma
  • Finansman tipi sınıflandırma
  • Ekonomik sınıflandırma

Fonksiyonel sınıflandırma
  • Dört düzey altı hane den oluşmaktadır

Kesim deyimi ile aşağıdaki husus ifade edilir
  • Fonksiyonel sınıflandırmanın ikinci düzeyi kesim deyimini ifade eder

Aşağıdaki hesapta kayıt yapılırken bütçe kodlamasında yer alan kurumsal, fonksiyonel ve finansman kodlarının da hesabın kodu ve yardımcı kodlarıyla birlikte kaydedilmesi gerekir.
  • 570- geçmiş yıl zararları hesabı

Aşağıdakiler tahakkuk esaslı muhasebe kayıt sistemi ile nakit esaslı muhasebe kayıt sistemi arasındaki farklardır.
  • Alınan çekler kasa hesabı yerine alınan çekler hesabında izlenmeye başlamıştır
  • Hazine malı menkul kıymetler ile kişi malı menkul kıymetler hesaplarının izlendiği hesaplar ayrılmıştır
  • Hesaplar vade yapılarına göre ayrılmıştır
  • Donem ayrıcı hesaplar kullanılmaya başlamıştır

Aşağıdaki hesapların bakiyesi çok yıllı bütçe ve orta vadeli harcama programının yapılmasında kullanılır
  • Gider taahhütleri hesabı
  • Bütçeleştirilecek borçlar hesabı
  • Bütçe gelirleri hesabı
  • Bütçe emanetleri hesabı

5018 sayılı kanun ile öngörülen muhasebe sistemi ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
  • Muhasebe KİT ler hariç genel yönetim kapsamındaki tüm kamu idarelerini ve tüm mali işlemleri kapsamalıdır.
  • Muhasebe, yöneticilerin yönetim ihtiyaçlarına uygun bilgi üretebilmesi için yeterli detayda olmalıdır.
  • Muhasebe sistemi mali raporların düzenlenmesine ve kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak ve karar, kontrol ve hesap verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak şekilde kurulmalıdır.
  • Mizandan başlayarak, mali raporların ve bunlardan üretilecek mali istatistiklerin, uluslar arası standartlara uygun olarak bütünlük, güvenilirlik, kullanışlılık, yöntemsel geçerlilik ve ulaşılabilirlik ilkeleri çerçevesinde; yeterli mesleki eğitimi almış personel tarafından muhasebe kayıtlarındaki verilere dayanılarak ve istatistiksel yöntemler kullanılmasını sağlayabilmektir.


2.BOLÜM
GENEL YONETİM MUHASEBESİ


Aşağıdaki değer varlık ve kaynakların değerleme günündeki normal alım satım değerini ifade eder
  • Rayiç değer

Aşağıdaki değer ekonomik ömrünü tamamladığı halde fiilen kullanılmasına devam edilen iktisadi kıymetler ile gerçek değeri tespit edilemeyen veya edilmesi uygun görülmeyen ancak hesaplarda izlenmesi gereken iktisadi kıymetlerin muhasebeleştirilmesinde kullanılan ve muhasebe kayıtlarında verilen en düşük tutarı ifade eder.
  • İz bedeli

Aşağıdaki değer bir varlığın satın alınması, üretilmesi veya değerinin artırılması için yapılan harcamalar veya verilen kıymetlerin toplamını ifade eder.
  • Maliyet bedeli

Kamu kesimi tahvil senet ve bonolar hesabı
  • İtibari değeri ile değerlendirilir

“Kamu idarelerinin faaliyetleri, belirli dönemlerde raporlanır ve her donemin faaliyet sonuçları diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanır” ifadesi
  • Dönemsellik ilkesi ile açıklanabilir

“Mahalli idareler ve fon paylarının gelirlerden düşülmek suretiyle muhasebeleştirilmesi anlayışı terk edilerek bunların bütçeye gider kaydedilmesi suretiyle muhasebeleştirilmesine karar verilmiştir. Ancak geçmiş yıllarla mukayese yapılabilmesi için gelirlerden mahalli idare ve fon paylarının düşülerek raporlanmasına devam edilecektir.” Önermesi  muhasebenin hangi temel ilkesinin sonucudur.
  • Tutarlılık

“Konsoloslukların kasalarında toplanan paraların belirli büyüklükleri aşması nedeniyle bu tutarların 107- konsolosluklar nezdindeki paralar hesabı”nda izlenmesine karar verilmiştir. Önermesi.
  • Önemlilik ilkesiyle ilintilidir.

Aşağıdakiler faaliyet sonuçları tablosu ilkeleridir
  • Kamu idarelerinin faaliyetlerine ilişkin gelir-gider işlemleri, tahakkuk esasına dayalı olarak gelir ve gider hesaplarında izlenir
  • Gerçekleşmemiş gelir veya gider gerçekleşmiş gibi yada gerçekleşenler gerçek tutarlarından farklı gösterilemez.
  • Belli bir donem yada dönemlerin gerçeğe uygun faaliyet sonuçlarını görmek için, donem yada dönemlerin başında ve sonunda hesap kesimi işlemleri yapılır.
  • Maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile özel tükenmeye tabi varlıklar ve diğer duran varlıklar için amortisman ve tükenme payı ayrılır.
  • Arızi ve olağanüstü niteliğe sahip gelir ve giderler meydana geldikleri donemde tahakkuk ettirilir. Ancak normal faaliyet sonuçlarından ayrı olarak gösterilir.
  • Donem sonuçlarının tespitiyle ilgili olarak uygulanmakta olan değerleme esasları ve maliyet yöntemlerinde bir degişiklik yapıldığı takdirde bu değişikliğin etkileri açıkça belirtilir.
  • Bilanço tarihinde var olan sonucu belirsiz bir ya da birkaç olayın gelecekte ortaya çıkıp çıkmamasına bağlı durumları ifade eden, muhtemel olaylar ve yükümlülüklerden kaynaklanan, gerçeğe yakın olarak tahmin ve hesap edilebilen giderler tahakkuk ettirilerek faaliyet sonuçları tablosuna yansıtılır.
  • Şarta bağlı gelirler gerçekleşme ihtimali yüksek olsa da herhangi bir tahakkuk işlemi yapılmaz, dipnotlarda açıklama yapılır.

Varlıklarla ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • Varlıklar, likidite durumlarına göre donen ve duran varlıklar ana hesap gruplarına ayrılır
  • Faaliyet donemi içinde paraya dönüştürülebilecek veya kullanılarak tüketilecek varlık ve alacaklar bilançoda donen varlıklar ana hesap grubu içinde gösterilir.
  • Faaliyet donemi içinde paraya dönüştürülmesi öngörülmeyen ve hizmetlerinden bir faaliyet döneminden daha uzun süre yararlanılacak varlıklar ve vadesi faaliyet dönemini aşan alacaklar bilançoda duran varlıklar ana hesap grubu içinde gösterilir.
  • Bilançoda duran varlıklar ana hesap grubu içinde yer alan maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile diğer duran varlıkların maliyetlerini, bunlardan yararlanılan dönemlere dağıtmak amacıyla, her donem ayrılan amortismanların birikmiş tutarları bilançoda ayrıca gösterilir.

Yabancı kaynaklarla ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • Donem sonu bilanço gününde bu grupta yer alan yükümlülüklerden vadeleri bir yılın altına inenler, kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubundaki ilgili hesaplara aktarılır.
  • Kamu idarelerinin bilinen ve tutarları tahmin ve hesap edilebilen bütün yabancı kaynakları kaydedilir.
  • Donem sonu bilanço gününde yabancı kaynak hesaplarında kayıtlı olup, yabancı para cinsinden takip ve ödemesi yapılan tutarlar değerlemeye tabi tutulur.
  • Mal ve hizmet karşılığı teminat ve depozito olarak alınan tutarlar yabancı kaynaklar içinde gösterilir.

Öz kaynaklarla ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • Net değer öz kaynaklar hesap grubu içinde yer alır.
  • İlk açılış bilançosuna dahil edilmemiş bulanan varlık ve yabancı kaynakların envanteri yapıldıkça belirlenen değeri ilgili varlık veya yabancı kaynak hesabına ve net değere ilave edilir.
  • Donem faaliyet sonucu ile önceki yıl/yıllar faaliyet sonuçları bu grupta yer alır.
  • Öz kaynakların bilançoda net olarak gösterilmesi için öz kaynak kalemlerinden negatif değer taşıyanlar indirim kalemi olarak yer alır.

Aşağıdakiler aktif düzenleyici hesaplardandır
  • 257-birikmiş amortismanlar hesabı
  • 103-verilen çekler ve gönderme emirleri hesabı
  • 106-döviz gönderme emirleri hesabı
  • 299-birikmiş amortismanlar hesabı

330- alınan depozito ve teminat hesabı ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • bu hesap borç kalanı vermez
  • bu hesaba yapılacak ilk kayıt alacak kaydıdır.
  • Kamu idaresinin kısa vadeli yükümlülüklerinden bir tanesidir
  • Bilançonun pasifinde yer alır.

132-kurumca verilen borçlardan alacaklar hesabı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez
  • Bu hesap alacak kalanı verir
  • Bu hesaba yapılacak ilk kayıt alacak kaydıdır
  • Kamu idaresi yükümlülüklerinden bir tanesidir
  • Bilançonun pasifinde yer alır
  • Bir yıldan uzun sürede nakde dönüşebilir



3.BOLÜM

DEVLET MUHASEBESİ STANDARTLARI


Aşağıdakiler muhasebe standartlarına ihtiyaç duyulmasının sebeplerindendir.
  • Uygulamadaki farklılıkları ortadan kaldırmak
  • Muhasebe ilkelerinde tek düzeni gerçekleştirmek
  • Mali tabloların açık, uygun, anlaşılabilir, tarafsız ve karşılaştırılabilir olmasını sağlamak
  • Kamu idaresiyle ilgili kişi ve kurumların yanlış değerlendirmelerine ve karar vermelerine engel olmak
  • Tahakkuk esasına uygun bir muhasebe sistemi gerçekleştirmek standart bir muhasebe sistemi geliştirme ihtiyaçlarından biri değildir

Aşağıdakiler devlet muhasebesi standartları kapsamı içindedir
  • Mahalli idare birlikleri
  • İl özel idareleri
  • Belediyeler
  • Mahalli idarelere bağlı idareler
  • Maliye bakanlığı
  • TÜBİTAK
  • Rekabet kurumu
  • Türkiye iş kurumu

Aşağıdakiler devlet muhasebesi standartları kapsamı dışındadır
  • Numune hastanesi döner sermaye işletmesi
  • Belediye iktisadi teşebbüsleri

Kayıt sistemi için aşağıdakiler söylenebilir
  • Devlet muhasebe sisteminde her türlü muhasebe işlemi çift taraflı kayıt sistemine göre kaydedilir
  • Devlet muhasebesi sisteminde bir hesaba borç veya alacak kaydedilen tutar, başka hesap ya da hesaplara alacak yada borç kaydedilir.
  • Muhasebe belgesinde düzeltme işleminin gerekçesine yer verilir
  • Kamu hesapları mali yıl esasına göre tutulur
  • Muhasebe kayıtları aynı kayıt iptal edilmek suretiyle düzeltilmez

Aşağıdaki belge devlet muhasebesi uygulayan kamu idarelerinin muhasebeleştirme belgelerinden biridir
  • Ödeme emri belgesi

Aşağıdakiler mali varlıktır
  • Kasadaki nakit
  • Banka hesaplarındaki mevcutlar
  • Verilen borçlardan doğan alacaklar
  • Bir sözleşmeden doğan alacağı ifade eden haklar
  • Kamu idaresinin taşıtı mali varlık değildir.

Aşandakiler mali olmayan varlıklardır

  • Binalar
  • Yer altı yer üstü düzenleri
  • Marinalar
  • Satış amacı ile edinilen stoklar
  • Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler mali olmayan bir varlık değildir

Herhangi bir maliyet yüklenmeden edinilen maddi duran varlıklar aşağıdaki usule göre değerlenir
  • Rayiç değer

Sanat eserlerinin hesaplara alınmasına karar verilen değerleme ölçüleri aşağıdakilerdir.
  • Sigorta değeri
  • Takdir edilen değerler
  • İz bedeli
  • Maliyet bedeli sanat eserlerinin değerlemesinde esas alınan bir değerleme ölçüsü değildir

Aşağıdaki duran varlıklar amortisman ve tükenme payına tabi tutulur
  • Araziler
  • Yapılmakta olan yatırımlar
  • Yatırım avansları
  • Sanat eserleri
  • Yer altı düzenleri,  amortisman ve tükenme payına tabi tutulmaz

Yeniden değerleme için aşağıdakiler söylenebilir
  • Yeniden değerleme neticesinde doğacak değer artış ve azalışları, ilgili maddi duran varlıklar hesabına kaydedilir
  • Net bilanço varlık değeri, varlıkların bilanço varlıklarında yazılı değerlerden, birikmiş amortismanın düşülmesi suretiyle bulunur.
  • Hesap donemi içinde edinilen amortismana tabi varlıklar için edinildiği donem için yeniden değerleme yapılmaz
  • Değerleme mali yıl sonu itibariyle yapılır.

Bütçe emanetleri ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • Ödeme emri belgesine bağlandığı halde, ödenemeyen tutarlar, bütçeye gider yazılarak bütçe emaneti hesabına alınır ve buradan ödenir.
  • Malın alındığı veya hizmetin yapıldığı mali yılı izleyen beşinci yıl sonuna kadar talep edilmeyen bütçe emaneti hesabındaki tartlar bütçeye gelir kaydedilir.
  • Bütçe emanetleri hesabından bütçeye gelir kaydedilen tutarlar, mahkeme kararı üzerine ödenir.
  • Bütçe emanetleri hesabından yapılacak ödemeler prensip olarak hesaba alınması sırasına göre ödenir.

Aşağıdaki ifadeler temel prensiplerden bazılarıdır
  • Devlet muhasebesi uygulanan birimlerin kesin hesapları, bütçelerindeki sınıflandırmaya uygun olarak muhasebeden çıkarılır.
  • Muhasebe politikaları, donemden doneme tutarlı bir şekilde uygulanır.
  • Devlet muhasebesinin uygulamasına ilişkin ilkeler, esaslar, kurallar ve raporlamaya ilişkin yeni uygulamaya konulacak politikalar önceden uygulayıcılara ve kullanıcılara duyurulur.
  • Önceki dönemlerle ilgili süregelen herhangi bir temel yanlışlık, faaliyet sonuçlarının yeni donem açılış kayıtlarında düzeltilir.


4-BOLÜM
GENEL BÜTÇE MUHASEBESİ
1.KISIM
DONEN VARLIKLAR


Aşağıdaki hesap grupları donen varlıklar hesap grubu içerisinde yer alır
  • Hazır değerler
  • Menkul kıymet ve varlıklar
  • Faaliyet alacakları
  • Kurum alacakları
  • Diğer alacaklar
  • Stoklar
  • Gelecek aylara ait gider ve gelir tahakkukları
  • On ödemeler

Aşağıdakiler hazır değer hesap grubu içinde yer alır
  • Alınan çekler hesabı
  • Verilen çekler gönderme emirleri hesabı
  • Döviz hesabı
  • Banka kredi kartlarından alacaklar hesabı

Aşağıdaki ödemeler kasadan yapılır
  • Alındığı gün iade edilen bir teminatın ödemesi
  • Maliye bakanlığınca belirlenen limit dahilindeki harcama yetkilisi mutemedi avans ödemeleri
  • Elektrik ve su bedeli ödemeleri
  • Er ve erbaşlara yapılacak münferit (banka şubesi yoksa) ödemeler
  • Kasa limiti dahilindeki ödemeler kasadan yapılmaz

Kasa varlığından bankaya gönderilmek üzere alınan para
---------- / ----------
108
      100
---------- / ----------
veznedar tarafından bankadan alınan paranın kasaya konulması kahrı
---------- / ----------
100
      108
---------- / ----------

muhasebe yetkilisi mutemedi olarak seçilen görevlinin görevlendirme sırasında aşağıdakiler muhasebe yetkilisine yazılı olarak bildirilmesi zorunludur.
  • Memuriyet görev yeri
  • Memuriyet unvanı
  • Kişinin bir imza örneği
  • Görev ve yetki yeri

Muhasebe yetkilisi mutemetleri tarafından alınan değerli kağıt satış hasılatı en çok aşağıdaki sürede muhasebe birimi veznecine yada bankaya yatırılması zorunludur.
  • 15 gün içinde yatırılması zorunludur

muhasebe yetkilisi mutemetlerince yapılan tahsilat ve alınan değerler karşılığında düzenlenen alındılarda aşağıdaki bilgilere yer verilir
  • alındının sıra numarası
  • para ve değerin yatırıldığı muhasebe biriminin adı
  • para ve ya değeri teslim edenin T.C.kimlik veya vergi kimlik numarası
  • para ve ya  değerin alındığı tarih, ne için alındığı ve tutarı

---------- / ----------
100                                                                      bu kayıt aşağıdaki işlemlerin tamamına ait olabilir
      330-alınan depozito ve teminatlar hesabı
---------- / ----------
  • kesin teminat alınması
  • geçici teminat tahsilatı yapılması
  • vergi teminatı alınması
  • gümrük mevzuatı uyarınca teminat alınması

---------- / ----------
100
      800                                      
805
      120
---------- / ----------        bu kayıttan önce aşağıdaki kağıdın yapılmış olması gerekir   

---------- / ----------
120                                                                 
      600
---------- / ----------


aşağıdaki kayıt ile  fiili durum ile kaydı durumun aynısı olması sağlanır
---------- / ----------
108                                                                     
      100
---------- / ----------


yapılan sayım sonunda bulunan kasa noksanı aşağıdaki şekilde kaydedilir
---------- / ----------
197-sayım noksanları hesabı                                                                    
      100
---------- / ----------
kasa fazlalığının tahsil edilen teminatın kayda alınmamasından kaynaklanan kayıt aşağıdaki şekilde yapılır
---------- / ----------
397-sayım fazlaları hesabı                                                                    
      330-alınan depozito ve teminatlar hesabı
---------- / ----------

harcama yetkilisi mutemedi almış olduğu ilk madde ve malzeme avansına ilişkin xxx ._Ytl tutarında (KDV dahil) mahsup evrakını ve artan parayı muhasebe birimine teslim etmiştir. Bu işlemde aşağıdaki hesaplara borç kaydı yapılabilir
  • kasa hesabı
  • bütçe giderleri hesabı
  • ilk madde ve malzeme hesabı
  • giderler hesabı
  • iş avansı ve krediler hesabına borç kaydı yapılmaz

mükellef x vergi dairesi müdürlüğünde kayıtlı olan ödeme vadesi gelmemiş kurumlar vergisi borcuna karşılık kaş malmüdürlüğüne 4000._ytl ödeme yapmıştır. X mal müdürlüğünün kaydı aşağıdaki gibi olacaktır

---------- / ----------
511-muhasebe birimleri arası işlemler hesabı
805
      800-bütçe gelirleri hesabı                                                                    
      120-gelirlerden alacaklar hesabı
---------- / ----------

basımı yapılarak darphane ve damga matbaası muhasebe birimine xxx._ytl madeni para teslim edilmiştir, bu işlemde aşağıdaki hesaplar alacaklı çalışır
  • bütçe gelirleri hesabı
  • uzun vadeli diğer iç mali borçlar hesabı

gümrük işlemlerinden dolayı alınan çekler ile diğer çekler arasında aşağıdaki fark vardır.
  • Gümrük işlemlerinde alınan çeklerin karşılığının bloke edildiğinin muhatap banka tararından onaylanmış olması gerekir

Alınan çekin yıl geçtikten sonra karşılıksız çıktığının anlaşılması durumunda aşağıdaki hesaba borç kaydı yapılır
  • Bütçe gelirlerinden red ve iadeler hesabı

Alınan çeklerin bankaya tahsil için gönderilmesinde borç kaydı yapılacak hesap aşağıdadır
  • Alınan çekler hesabı

Tek hazine hesabı uygulamasında donemin son günü aşağıdakilerden herhangi biri olabilir
  • Çarşamba günü
  • Ayın son günü
  • Mali yılın son günü

Tek hazine hesabının uygulandığı muhasebe birimlerinde hesap donemi sonu için banka hesabı için aşağıdaki söylenebilir
  • Hesabın bakiyesi sıfırdır

Hazine iç ödemeler muhasebe birimince mart ayında sağlık bakanlığı merkez saymanlık müdürlüğü banka hesabına nakit ihtiyacı olarak para gönderilmiştir. Bu işlem sonucunda hazine iç ödemeler muhasebe birimince yapılacak olan kayıt aşağıdaki gibi olacaktır.
---------- / ----------
510-nakit hareketleri hesabı                                                                    
      103-verilen çekler ve gönderme emirleri hesabı
---------- / ----------

banka işlemleri açısından tek hazine hesabı sistemi  dışında kalan gümrük saymanlık müdürlüğünün banka hesabında oluşan nakit fazlası düzenlenen gönderme emri belgesiyle hazine iç ödemeler muhasebe birimi banka hesabına aktarılmıştır. Bu işlemde gümrük saymanlık müdürlüğünün aktarma kaydı aşağıdaki gibi olacaktır.
---------- / ----------
510-nakit hareketleri hesabı                                                                    
      102-banka hesabı
---------- / ----------

---------- / ----------
510-nakit hareketleri hesabı                            
805-gelir yansıtma hesabı
      800-bütçe gelirleri hesabı                                  bu hesapla ilgili aşağıdaki yorumlar yapılabilir                                                                
      120-gelirlerden alacaklar hesabı
      121-gelirlerden takipli alacaklar hesabı
---------- / ----------
  • Bankaca bir tahsilat yapılmıştır
  • Tahsilatlar daha önce tahakkuk etmiş veya takibe alınmış kamu gelirleriyle ilgilidir
  • Tahsilat tutarı merkez bankasındaki ilgili hesaba aktarılmıştır
  • Bu işlemde tahakkuk eden bir gelir söz konusu değildir (tahakkuk daha önce yapılmış)

Tek hazine sistemindeki derin kuyu malmüd.lüpünün 15-22 şubat 2006 bir haftalık banka hesabı aşandadır
102 banka-borç100.230.00 alacak 102.343.28 103-ver.çek.ve gön.em.hes. borç101.835.00. alacak 101.835.00
derin kuyu ve Nevşehir muhasebe müdürlüğü gerekli kayıtları yapmıştır. Nevşehir muhasebe müdürlüğünün yapacağı kayıt aşağıdaki şekilde olmalıdır.

---------- / ----------
510-nakit hareketleri hesabı      2.113.28                                                              
      102-banka hesabı                               2.113.28
---------- / ----------

haftalık donem sonunda banka hesabının alacak bakiyesi bulunan muhasebe müdürlüğünün yapacağı kayıt aşağıdaki gibidir.
---------- / ----------
102-banka hesabı                                                                   
      102-banka hesabı
---------- / ----------

proje hesabı döviz hesabı gibi hesaplara kayıt yapılırken dikkate alınması gereken döviz kuru...
  • Merkez bankası döviz satış kuruna göre belirlenir

Döviz hesabı ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
  • Muhasebe birimlerince kişilere ait olarak teslim alınan konvertibl yabancı paralar işlem tarihindeki T.C. Merkez bankası döviz satış kuru üzerinden 105-döviz hesabına kaydedilerek ilgili emanet karakterli hesaplara kaydedilir.
  • Muhasebe birimlerince mevzuatı gereği ihale teminatı olarak kabul edilen konvertibl yabancı paralar alındığı tarihteki T.C Merkez bankası döviz satış kuru üzerinden 105-döviz hesabına borç 330-alınan depozito ve teminatlar hesabına alacak kaydedilir.
  • Kişilere ait olduğu halde sonradan hazine malı olan konvertibl yabancı paralar, kayıtlı değerleri üzerinden (hazine müsteşarlıgı bünyesinde faaliyet sürdüren muhasebe birimlerinde işlem tarihindeki T.C. Merkez bankası doviz satış kuru üzerinden) ilgili hesaplardan çıkarılır ve işlem tarihindeki T.C. Merkez bankası doviz satış kuru üzerinden bu hesaba alınarak bütçeye gelir kaydedilir.
  • Tahsil edilen hazine malı dovizler ve bakanlıkça belirlenen tutarı aşan kişilere ait dovizler, muhasebe birimi hesabının bulundugu banka şubesi nezdinde açtırılacak doviz tevdiat hesabına gün sonlarında yatırılır.

Muhasebe birimlerince doviz hesabına kaydedilen emanet dovizler  dış odemeler muhasebe birimine aşagıdaki sürede aktarılır.
  • Dış odemeler muhasebe birimine aktarmaya gerek yoktur

Teminat olarak teslim edilen kişi malı dovizlerden herhangi bir nedenle gelir kaydedilmesi gerekenler kayıtlı degerleri üzerinden hesaplardan çıkarılır ve işlem tarihindeki T.C. Merkez bankası doviz satış kuru üzerinden hesaba alınır ve aşagıdaki hesaplara borç kaydı yapılır
  • Alınan depozito ve teminatlar hesabı
  • Döviz hesabı
  • Gelir yansıtma hesabı

Muhasebe yetkilisi mutemetlerinin döviz tahsili ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
  • Döviz cinsinden tahsil edilen tutarlar için ayrı muhasebe yetkilisi mutemetleri kasa defteri tutulur.
  • Kimden tahsil edildiği sütununda isimden hemen sonra parantez içerisinde döviz cinsinden tutar belirtilir
  • Döviz cinsinden yapılan tahsilata ilişkin belge ve kayıtlar ulusal para birimi cinsinden düzenlenmekle birlikte tahsilat tutarı ulusal para birimine çevrilmeksizin döviz olarak muhasebe biriminin banka hesaplarına aktarılır.
  • Muhasebe biriminin bulunduğu yer dışında, muhasebe birimine bağlı olarak görev yapan muhasebe yetkilisi mutemetlerince tahsil edilen dövizler bulunulan yerdeki T.C. Merkez bankası veya T.C. Ziraat bankası şubeleri aracılığıyla muhasebe biriminin döviz tevdiat hesabına aktarılır.

Muhasebe birimlerince döviz hesabına kaydedilen hazine malı döviz tutarları dış ödemeler muhasebe birimine aşağıdaki sürede aktarılır.
  • Haftalık donemler itibariyle Cuma günlerinde aktarılır

Kasadan alınan dövizlerin banka hesabına kaydedildiğinin anlaşılması halinde yapılacak kayıt aşağıdaki gibi olacaktır.
---------- / ----------
105-döviz hesabı                                                                    
      108-hazır değerler hesabı
---------- / ----------
muhasebe birimi hesaplarında kayıtlı kişi malı döviz hak sahibi tarafından süresinde geri istenmediğinden zaman aşımına uğrayarak bütçeye gelir kaydedilmiştir. Muhasebe kaydı aşağıdaki gibidir.
---------- / ----------
333-emanetler hesabı
105-döviz hesabı
805-gelir yansıtma hesabı                                                                   
      105-döviz hesabı
      800-bütçe gelirleri hesabı
      600-bütçe gelirleri hesabı
---------- / ----------

hazine malı dövizlerin il muhasebe birimlerince dış ödemeler muhasebe birimine aktarılmasında il muhasebe biriminde sırasıyla aşağıdaki hesaplara borç kaydı yapılması gerekir.
  • Muhasebe birimleri arası işlemler hesabı
  • Döviz gönderme emirleri hesabı

Aşağıdaki defterler elçilik ve konsolosluklarca yapılan tahsilat ve ödemeler ile merkezden gönderilen avanslar için tutulan defterlerdir.
  • Konsolosluklar kasa defteri
  • Konsolosluklar gelir defteri
  • Elçilik ve konsolosluklar harcamalar defteri
  • Değerli kağıtlar defteri

Aşağıdakiler menkul kıymet ve varlıktır.
  • Altın
  • Antika para ve pullar
  • Vergi ve diğer alacaklara karşılık olarak alınan özel ve kamu kesimi tahvil,hisse senedi ve hazine bonoları
  • Yabancı tahvil ve hisse senetleri
  • Konvertibl yabancı paralar menkul kıymet ve varlık değildir.

Muhasebe biriminde bulunan altınlar müzeye gönderilmesi durumunda kayıt aşağıdaki gibi yapılır
---------- / ----------
117-menkul varlıklar hesabı
      117-menkul varlıklar hesabı
---------- / ----------

aşağıdakiler faaliyet alacağıdır
  • Gelirlerden alacaklar
  • Gelirlerden takipli alacaklar
  • Gelirlerden tehirli ve tecilli alacaklar
  • Kişilerden alacaklar bir faaliyet alacağı değildir.

120-gelirlerden alacaklar hesabının borç bakiyesi neyi ifade eder.
  • Tahakkuk ettiği halde henüz tahsil edilmemiş gelirleri ifade eder.

---------- / ----------
120-gelirlerden alacaklar hesabı              kaydı aşağıdaki sürede(zamanda) yapılır
     220-gelirlerden alacaklar hesabı
---------- / ----------
31 aralık tarihli donem sonu işlemler sırasında yapılır (geçici mizandan sonra yapılır)

daha önce 500.-ytl olarak tahakkuk ettirilen  alacak  yanlışlıkla 1500.-ytl olarak tahsil edilmiştir. Düzeltme kaydı aşağıdaki gibi olacaktır.

---------- / ----------
810-bütçe gelirlerinden red ve iadeler hes    1000
120-gelirlerden alacaklar hes                        1000
      103-verilen çekler ve gön.em.hes                        1000-
      805-gel.yan.hes.                                                   1000
---------- / ----------

gelir olarak tahakkuku yapılan henüz tahsil edilmemiş ve takibe alınmamış 10.000.-ytl nin 1000.-ytlsi nin yalanışlıkla tahakkuk ettiği yıl geçtikten sonra anlaşılmış, geri kalan tutar takibe alınmış. Kaydı?
---------- / ----------
630-giderler hesabı
121-gelirlerden takipli alacaklar hesabı
      120-gelirlerden alacaklar hes.
---------- / ----------

aşağıdakiler bir alacağın takibe alma kaydı olabilir.
---------- / ----------
121-gelirlerden takipli alacaklar hes.                                                    
      120-gelirlerden alacaklar hes.
---------- / ----------
---------- / ----------
800-büt.gel.al.hes
121-
      101-alınan çekler hes.
      805-gelir yansıtma hes.
---------- / ----------
---------- / ----------
121-gelirlerden takipli alacaklar hes
      122-gelirlerden tecilli ve tehirli alacaklar hes.
---------- / ----------

---------- / ----------
122-gelirlerden tecilli ve tehirli alacaklar hes
       222-gelirlerden tecilli ve tehirli alacaklar hes             hesabın kaydı aşağıdaki sürede yapılır
---------- / ----------
31 aralık tarihinde donem sonu işlemler sırasında yapılır

aşağıdaki hesaplar kurum alacakları hesapları grubu içinde yer alır
  • Dış borcun ikrazından doğan alacaklar hesabı
  • Para piyasası nakit işlemleri alacaklar hesabı
  • Kurumca verilecek borçlardan alacaklar hesabı
  • Takipteki kurum alacakları hesabı
  • Banka kredi kartlarından alacaklar hesabı kurum alacakları hesabı grubu içinde yer almaz

Kısa vadeli nakit fazlasını değerlendirmek üzere azami otuz gün vadeli borç vermelerden doğan alacaklar aşağıdaki hesapta izlenir.
  • Para piyasası nakit işlemleri alacakları hesabı.

İlgili kanunlar çerçevesinde özel tertip devlet iç borçlanma senedi ihraç edilmesi suretiyle vadesi faaliyet dönemiyle sınırlı olmak üzere ikraz en verilen tutarlar aşağıdaki şekilde muhasebeleştirilir.
---------- / ----------
132-kurumlarca verilen borçlardan alacaklar hes.
       404-tahviller hesabı
---------- / ----------

aşağıdaki şekillerde kişilerden alacaklar hesabına borç gelirler hesabına alacak kaydı yapılır.
  • Fazla ödenen hak ediş bedellerinde.
  • Fazla ödenen temsil tazminatı
  • Zamanında mahsup edilemeyen avansların faizi
  • Zimmet geçirilen harç tahsilatı

Harcama yetkilisi mutemedine verilen avans, bir aylık mahsup süresi geçtiği halde mahsup edilememesi durumunda yapılacak olan kayıt aşağıdaki gibi olacaktır.
---------- / ----------
140-kişilerden alacaklar hesabı
      160-iş avans ve krediler hesabı
---------- / ----------

emekli kesintileri  payı(kişi ve kurum) fazla hesaplandığında 360-ödenecek vergi ve fonlar hesabına hangi kayıt yapılır.
  • Fazlalığa ilişkin herhangi bir tutar yazılmaması gerekmektedir........!!!!!!!!!

Kayıtlı değeri 500.-ytl birikmiş amortismanı 100.-ytl olan demirbaş kaybolduğunda (rayiç değeri 550.ytl) gelirler hesabına yazılması gereken tutar nedir.
  • 550.-ytl gelirler hesabına yazılması gerekmektedir.

Muhasebe birimi veznesinde Yapılan sayım sonucu kasa noksanı tespit edilmiştir...yapılacak kayıt aşağıdaki gibi olmalıdır.
---------- / ----------
197-sayım noksanı hesabı
      100-kasa hesabı
---------- / ----------

tahsildar tahakkuk etmiş olan kurum alacağına karşılık tahsil ettiği parayı zimmetine geçirmiştir. İşlemin kaydı aşağıdaki gibi olmalıdır
---------- / ----------
140-kişilerden alacaklar hesabı
805-gelir yansıtma hes.
       800-bütçe gelirleri hes.
       120-gelirlerden alacaklar hes.
---------- / ----------

takas suretiyle tahsilat yapabilmenin şartları aşağıdaki gibidir
  • kamu ile borçlu olan gerçek veya tüzel kişinin karşılıklı olarak alacaklı ve borçlu durumda olmaları gerekmektedir.
  • Takas edilecek olan karşılıklı borç ve alacağın nakit olması gerekmektedir.
  • Takas yapılmadan önce borçluya alacağının borcuna takas suretiyle mahsup edileceğinin bir yazı ile bildirilmesi veya alacağının talep ettiği zaman borcu ile takas edileceğinin beyan edilmiş olması gerekmektedir.
  • Borç ve alacaktan birisi şarta bağlı bulunuyorsa veya henüz vadesi gelmemişse takas yapılmaz. Ancak borçlunun istemi üzerine vadesi gelmemiş borçlarına mahsup yapılabilir.
  • 4857 sayılı iş kanunu nun 35. maddesi gereğince işçilerin aylık ücretlerinin ¼ ü takas edilebilir.

Aşağıdaki durumlarda takas yapılamaz.
  • Herhangi bir şahsın borcu o şahsın ortak bulunduğu şirketin kurumdan alacağı ile takas edilemez.
  • Saklanmak için bırakılmış olan değerler takas edilemez.
  • Nafaka veya işçi ücreti gibi borçlunun ve ailesinin geçimi için gerekli olup özel niteliği bakımından doğrudan doğruya alacaklıya ödenmesi gereken alacaklar takas yapılamaz.
  • Devlet il ve köyler lehine olarak kamu hukukundan doğan alacaklar takas edilemez.

Maaşını aldıktan sonra askere giden memura ödenen yersiz aylığın faiz başlangıç tarihi.....
  • Yersiz ödemenin, geri ödeme iradesinin borçluya ulaştığı tarih.

Faiz başlangıç tarihleri (5018/71 maddesi  kamu zararı halleri hariç-zararın oluştuğu tarih) kişilerden alacaklar hesabına kaydedilmesi gereken tutarlar
  • Fazla ve yersiz ödeme; geri isteme iradesi borçluya ulaştığı tarihten itibaren
  • Noksan tahsilat ve ya kesintiler; tahsilat yada kesintinin gelir kaydedilmesi gereken tarihten itibaren
  • Harcama yetkilisi mutemetlerine verilen avanslardan kişilerden alacaklar hesabına aktarılanlar; on ödemenin, mahsup veya iade edilmesi gerektiği tarihten.
  • Sürekli görev yolluğu avanslarından kişilerden alacaklar hesabına aktarılanlardan; memur ve ailesi atandığı memuriyet mahalline gitmişse varıştan sonra bir aya sonunda, memur gitmemiş veya ailesini gotürmemişse avansın verildiği tarihten, sürekli görev yolluğuna esas tayinin iptal edilmesi halinde ise iptal emrinin ilgiliye tebliğ tarihini izleyen 15. gün sonundan
  • Geçici görev yolluğu avanslarından kişilerden alacaklar hesabına aktarılanlar; memurun asıl görev yerine dönüşünden bir ay sonundan; geçici görevlendirmeden vazgeçildiği takdirde iptal emrinin ilgiliye tebliğ edildiği tarihi izleyen 15. gün sonundan; geçici göreve özel nedenlerle gidilmediği takdirde avansın verildiği tarihten,
  • Sözleşmeye dayalı hallerde başka bir tarih on görülmemişse sözleşmenin ihlal tarihinden
  • Taksitli alacaklarda taksitin vadesinin geldiği tarihten
  • Sayıştay yada mahkeme ilamında gösterilen tarihten yoksa karar tarihinden itibaren
      F a i z e     t  a b i d i r

Genel muhasebeye dahil idarece kırtasiye malzemesi satın alınması
---------- / ----------
830-bütçe giderleri
150-ilk madde ve malzeme hesabı
        103-verilen çekler ve gon.em.hes.
        835-gider yansıtma hes.
---------- / ----------

genel bütçe kapsamındaki muhasebe birimlerinde alınan ilk madde ve malzeme aşagıdaki şekilde muhasebe kayıtlarına alınır.
  • İstek fişine dayanılarak malzeme ambardan ilgili birimlere gönderildiğinde

Aşağıdaki hesaplar donen varlıklar ana hesap grubu içinde on ödemeler hesap grubu içerisinde yer alır
  • İş avans ve kredileri hesabı
  • Personel avansları hesabı
  • Bütçe dışı avans  ve krediler hesabı
  • Akreditifler hesabı
  • Yatırım avansları hesabı bu hesap grubu içinde yer almaz

Verilen avanslarla ilgili ödenek blokesinin yapılabilmesi için geliştirilen detaylı hesap planı ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • Ödenek blokesi yapılması gereken avans hesaplarının 2.ve 3. düzey yardımcı hesap kodları ödenek hesaplarının ekonomik kodlamasının 1. ve 2. düzeyine eşittir

---------- / ----------
160-iş avans ve kredileri hesabı              yandaki hesap ile ilgili aşağıdaki şekillerde izahat yapılabilir
      160-iş avansları hesabı
---------- / ----------
  • Avansın ekonomik kodlamasında yapılan bir hatanın düzeltilmesi
  • Avansın başka bir harcama yetkilisi mutemedine devri kaydı
  • Tüketim malzemesi alımı için verilen avansın yalanışlıkla üretim malzemesi alımı şeklinde muhasebeleştirilmesinin düzeltilmesi kaydı...........                olabilir


---------- / ----------
100-                                       101.5
805-                                            1.5                        bu hesapla ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
      140-kişilerden alacaklar                  100
       800-bütçe gelirleri                             1.5
       140-kişilerden alacaklar hes              1.5
---------- / ----------
  • Kişilerden alacaklara ilişkin 1.5.-ytl faiz tahsilatı yapılmıştır
  • Zamanında mahsubu yapılmayan 100.-ytl avans ilgilisinden tahsil edilmiştir
  • Kasa noksanı olarak ortaya çıkan 100.-ytl ilgilisinden tahsil edilmiştir

Aşağıdakiler iş avans ve kredileri hesabında izlenir
  • Mutemetlere verilen iş avansları
  • Yabancı konuk ve heyetlerin ağırlanması için görevlendirilecek mihmandarlara verilecek avanslar
  • Avans sınırlarını aşan giderler için mutemetler adına açılan krediler.
  • Yabancı ülkelerde yapılacak satın almalar için görevlendirilen mutemetler adına bankalar nezdinde açtırılan krediler
  • Teftiş ve soruşturma için görevlendirilen denetmenlere verilen avanslar bu hesapta izlenmez

İş avansları ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
  • Mutemetler aldığı avanstan harcadığı tutara ilişkin kanıtlayıcı belgeleri avansın verildiği tarihten itibaren en çok bir ay içinde vermek ve artan parayı iade etmekle yükümlüdür.
  • Mutemet işin tamamlanmasından sonra bir aylık sürenin bitimini beklemeksizin avans artığını iade etmeli ve hesabını kapatmalıdır.
  • Mutemet mali yılın sonunda bir aylık sürenin dolmasını beklemeksizin henüz mahsubunu yaptıramadığı harcamalara ait belgeleri vermek ve artan parayı yatırmakla yükümlüdür.
  • Mali yılın son günlerinde mutemetlerce verilen belgelerin incelenmesi yıl sonuna kadar bitirilemediği takdirde avans artığı mahsup döneminde kapatılmak üzere mahsup dönemine aktarılan avans ve krediler hesabı adı altında ertesi mali yıla devredilir.

Aşağıdaki hesaplar bütçe dışı krediler ve avanslar hesabında izlenir
  • Maddi duran varlık hesaplarını ilgilendirmeksizin yüklenicilere verilen avanslar
  • Ertesi yıl bütçesinden karşılanmak üzere verilen personel avansları
  • Emanetler hesabına alınan tutarlardan ilgililerine avans olara ödenen tutarlar.
  • Bayram dönemlerinde erken ödenen maaşlar bu hesapta izlenmez

---------- / ----------
333-emanetler hesabı                                     70                     bu kayıtla ilgili aşağıdakiler söylenebilir
100-kasa hesabı                                              10
      162-bütçe dışı avans ve krediler hesabı                    80
---------- / ----------
  • İlgili tarafından memur yolluğu olarak muhasebe birimlerine yatırılarak emanete alınan paralardan görevli memura ödenen bir avans söz konusudur.
  • Avans olarak 80.-ytl yatırılmıştır
  • Avans mahsup belgesi olarak 70.-ytl tutarında bir belge verilmiştir.
  • Emanetler hesabında bu işle ilgili 10.-ytl daha bulunmaktadır

Dış finansman kaynağından, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri tarafından yapılan doğrudan dış proje kredi kullanımlarına ait kullanım bilgisi geldiği halde, kullanıcı idare muhasebe biriminden kullanıma ilişkin bilgi gelmeyen kullanımlar aşağıdaki hesapta izlerin.
  • 194 teyitsiz doğrudan dış proje kredileri kullanımları hesabı

kurum malı olarak konvertibl olmayan yabancı para teslim alınmasının kaydı aşağıdaki gibi yapılır
---------- / ----------
117-menkul varlıklar hesabı
      600-gelirler hesabı           
---------- / ----------






2.KISIM

DURAN VARLIKLAR

Aşağıdaki hesap grupları duran varlıklar grubunda yer alır
  • menkul kıymet ve varlıklar
  • faaliyet alacakları
  • kurum alacakları
  • maddi olmayan duran varlıklar


---------- / ----------
217-menkul varlıklar hesabı                     bu kayıt aşağıdaki işleme aittir
      397-sayım fazlalıkları hesabı           
---------- / ----------
sayım sonucunda kayıtlarda olmayan menkul varlığın tespit edilip hesaplara alınması

muhasebe biriminde bulunan altınlar kayıt altına alındığı yıl müzeye gönderilmiş ve müzeden alındı bilgisi muhasebe birimine gelmiştir. Bu bilginin gelmesi durumunda yapılacak kayıt aşağıdadır.
---------- / ----------
600-gelirler hesabı
      217-menkul varlıklar hesabı         
---------- / ----------

değeri 13000000ytl ve amortismanı 325.000 ytl olan bir iş hanı ihaleyle satılmış satış bedeli 40000000.-ytl dir ödemenin biri peşin ve her 3 ayda bir olmak üzere 16 taksitte ödenecektir peşin ödemenin yapıldığı tarih 1 eylül ilk taksit 1 aralık tarihinde yapılacaktır.kayıt aşağıdaki gibi olacaktır.
---------- / ----------
102-bankalar hes                     2500000
805-gelir yansıtma hes            2500000
120-gelirlerden alacaklar         2500000
220-gelirlerden alacaklar        35000000
257-birikmiş amortismanlar           325000
        800-bütçe gelirleri                              2500000
        252-binalar hesabı                             13000000
      600-gelirler hesabı                               27325000          
---------- / ----------

yukarıdaki işlemle ilgili 31 aralık tarihinde aşağıdaki yevmiye kaydı yapılır
---------- / ----------
120-gelirlerden alacaklar hes.                   10000000                 Üç ayda bir 2500000 taksitle ilgili...!!!!!
      220-gelirlerden alacaklar hesabı                         10000000
---------- / ----------

---------- / ----------
830-bütçe giderleri hesabı
241-mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermaye hesabı
      103-verilen çekler ve gon.em.hes                                         yandaki yevmiye ile aşağıdaki işlem yapılmıştır
       835-gider yansıtma hesabı        
---------- / ----------
  • mal ve hizmet üreten kuruluşlara sermaye verilmiştir.

---------- / ----------
830-bütçe giderleri hesabı
241-mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermaye hesabı
805-gelir yansıtma hesabı                                                        yandaki yevmiye ile aşağıdaki işlem yapılmıştır
       800-bütçe gelirleri hesabı
       600-gelirler hesabı      
       835-gider yansıtma hesabı                                       
---------- / ----------
  • mal ve hizmet üreten kuruluş elde etmiş olduğu karı sermayeye ilave etmiştir

aşağıdaki hesaplar maddi duran varlıklar hesap grubu içerisinde yer alır
  • yer altı ve yer üstü düzenleri hesabı
  • diğer maddi duran varlıklar hesabı
  • birikmiş amortismanlar hesabı
  • yatırım avansları hesabı
  • haklar hesabı bu hesap grubu içerisinde yer almaz

aşağıdaki hesaplar borç bakiyesi verir
  • 256-diğer maddi duran varlıklar hesabı
  • 260-haklar hesabı
  • 570-geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabı
  • 259-yatırım avansları hesabı
  • 257-birikmiş amortismanlar hesabı borç bakiyesi vermez

kayıtlarda olmayan bir arsa ve arazinin satış işlemi yapılmıştır.satış işleminden önce gerekli envanter kayıtları yapılmıştır. Envanter kayıtları sırasında alacaklı çalışan hesap aşağıdadır.
  • 500-Net değer hesabı


---------- / ----------                                                                            hak ediş ödemesi kaydı
830-bütçe giderleri hesabı                     590000           yandaki kayıt için için aşağıdakiler söylenebilir
258-yapılmakta olan yatırımlar hesabı  590000
805-gelir yansıtma hesabı                        33.750                                                      
       800-bütçe gelirleri hesabı(d.v 50000*0.007,5)            3750
       800-bütçe gelirleri hesabı(KDV tevk. 90000*1/3)        30000
       103-ver.çek ve gön.em.hes                                         481250
       600-gelirler hesabı                                                        33750     
       835-gider yansıtma hesabı                                           590000                                     
---------- / ----------
  • bir hak ediş faturasının ödemesinin yapıldığı yevmiye kaydıdır
  • %15 avans kesintisi yapılmıştır
  • ödeme emri belgesi düzenlenmiştir

yukarıdaki kayda göre aşağıdaki kayıtlarında yapılması beklenebilir
---------- / ----------
921-gider taahhütleri karşılığı hesabı  500000                
      920-gider taahhütleri hesabı              
---------- / ----------
---------- / ----------
911-teminat mektupları emanetleri hesabı     75000          
      910-teminat mektupları hesabı            
---------- / ----------
---------- / ----------
905-ödenek giderleri hesabı    590000            
      903-kullanılacak bütçe ödenekleri hesabı           
---------- / ----------
---------- / ----------
103-verilen çekler ve gönderme emirleri hesabı     481250          
      102-banka hesabı             
---------- / ----------

yukarıdaki işle ilgili geçici kabul tutanağı imzalandığında aşağıdaki kayıt yapılır
---------- / ----------
251-yer altı ve yerüstü düzenleri hesabı                
      258-yapılmakta olan yatırımlar hesabı              
---------- / ----------
yukarıdaki işlemden dolayı müteahhit  500ytl alacaklı çıkmış ve 50ytl faizi ile birlikte ödenmiştir.işletilecek hesap aşağıdadır
  • 251-yer altı ve yer üstü düzenleri hesabı

muhasebe birimince bilgisayar alımına ilişkin yevmiye kaydı yapılmıştır bu işlemden dolayı aşağıdaki hesaplara borç kaydı yapılabilir.
  • Bütçe giderleri hesabı
  • Demirbaşlar hesabı
  • Tesis makine cihazları hesabı
  • Birikmiş amortismanlar hesabına borç kaydı yapılmaz(aynı yıl alındığı için)

---------- / ----------
102-banka hesabı                              4000                                 bu hesap kaydı için aşağıdakiler söylenebilir
805-gelir yansıtma hesabı                 4000
257-birikmiş amortismanlar hesabı 18000                    kayıtlı değer:20000
      800-bütçe gelirleri hesabı                      4000          birikmiş amortisman: 6000
       254-taşıtlar hesabı                               20000         yeniden değerleme:%5
       600-gelirler hesabı                                 2000         taşıttan yararlanma süresi:10 yıl           
---------- / ----------
  • Kurum taşıtı 4000 ytl peşin bedelle satmıştır
  • Taşıtın %90 ı amorti edilmiş 2000 ytl gelir elde edilmiş
  • Elde edilen gelir değer ve miktar değişimleri yardımcı hesap koduna kaydedilmiş

Yukarıdaki hesapla ilgili yeniden değerleme hususunda aşağıdaki değerlendirmeden bahsedilebilir
  • Yeniden değerleme farkları hesabına 700 ytl alacak kaydı yapılmıştır

Yukarıdaki işlemde yeniden değerleme ve amortisman işlemleri sonucunda taşıtlar hesabının net değeri.
  • 12600.-ytl dir

yukarıdaki işlemde aşağıdaki hesapların borç ve alacak kalanları aşağıdaki gibi olması gerekmektedir
---------- / ----------
630-giderler hesabı                             2100                
      257-birikmiş amortismanlar hesabı          2100             
---------- / ----------

genel bütçe kapsamındaki bir kuruma ait taşıtın hesaplardaki kayıtlı değeri 40000ytl dir birikmiş amortismanı 24000.-ytl dir yıl sonunda %10 yeniden değerleme oranı tespit edilmiştir. Taşıtın yararlanma süresi 5 yıldır. Yeniden değerleme farkı ile ilgili yapılacak kayıt aşağıdaki gibi olmalıdır.
---------- / ----------
254-taşıtlar hesabı                                     4000      
      257-birikmiş amortismanlar hesabı                2400
      522-yeniden değerleme farkları hesabı          1600            
---------- / ----------

müteahhit edimini yerine getirmediği için verilen avans kendisinden tahsil edilmiştir. Bu işlem aşamalarında hangi hesaplara borç kaydı yapılır.
  • 140-kişilerden alacaklar hesabı
  • 910-teminat mektupları hesabı
  • 911-teminat mektupları emanetleri hesabı
  • 102-banka hesabı



maddi duran varlıkların amortismanlarıyla ilgili aşağıdakiler söylenebilir
  • maddi olmayan duran varlıklar ve bu varlıklar için geçmiş yıllarda ayrılmış olan amortismanlar, yeniden değerlemenin yapılacağı yıla ait oran ile çarpılmak suretiyle yeniden değerlenir
  • yeniden değerleme neticesinde doğacak değer artışı veya azalışları, bir taraftan ilgili maddi olmayan duran varlıklar hesabına kaydedilirken, karşılıkları da diğer taraftan yeniden değerleme farkları hesabına kaydedilir.
  • Hesap dönemleri sonu itibariyle yapılacak değerlemede esas alınacak yeniden değerleme oranı muhasebat genel müdürlüğünce belirlenir.
  • Bir varlık herhangi bir nedenle elden çıkmışsa yeniden değerleme farkı da hesaplardan çıkarılır. yeniden değerleme farkları hesabına kaydedilmiş tutarlar, ilgili varlık tamamen amorti edildikten sonra net değer hesabına aktarılabilir.

Bedeli karşılığında edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlendiği hesap.
  • Haklar hesabı dır.

Hesaplarında kayıtlı değeri 500000.-ytl olan ve 200000.-ytl birikmiş amortismanı bulunan cihazın kullanım olanagı kalmamıştır. İşleme ilişkin yevmiye aşağıdaki gibi olmalıdır.
---------- / ----------
294-elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar hesabı 500000
257-birikmiş amortismanlar hesabı                                            200000
      253-tesis makine ve cihazlar hesabı                                                    500000               
      299-birikmiş amortismanlar hesabı                                                      200000          
---------- / ----------




3.KISIM
YABANCI KAYNAKLAR

Aşağıdaki hesaplar kısa vadeli ana hesap grubu içinde yer alır
  • Kısa vadeli iç mali borçlar
  • Faaliyet borçları
  • Emanet yabancı kaynaklar
  • Gelecek aylara ait gelir ve gider tahakkukları
  • Bütçe emanetleri kısa vadeli ana hesap grubunda yer almaz.

Aşağıdaki hesaplar kısa vadeli iç mali borçlar içerisinde yer alır
  • Para piyasası nakit işlemleri borçları hesabı
  • Cari yılda ödenecek tahvil hesabı
  • Bonolar hesabı
  • Kısa vadeli diğer mali borçlar hesabı
  • Bütçeleştirilmiş borçlar hesabı kısa vadeli iç mali borçlar arasında yer almaz

Kısa vadeli nakit ihtiyacını karşılamak üzere devlet iç borçlanma senedi çıkarmaksızın yapılan, azami 30 gün vadeli borçlanmaların izlenmesi için kullanılan hesap
  • Para piyasası nakit işlemleri borçları hesabıdır

Mali yıl içinde ödeme emri belgesine bağlandığı halde nakit yetersizliği veya hak sahibinin müracaat etmemesi nedeniyle ilgililerine ödenmeyen tutarların izlenmesi için kullanılan hesap.
  • Bütçe emanetleri hesabıdır.

Herhangi bir tutarın bütçe emanetleri hesabına alınması için gerekli koşullar aşağıda sıralanmıştır.
  • Hizmetin yapılmış veya malın teslim edilmiş bulunması gerekir
  • Harcama belgeleri yönetmeliği hükümlerine göre bütün tahakkuk belgelerinin harcama yetkilisine imzalattırılmış olması gerekir
  • Ödeme emri belgesi ekinde ödeme yapılmak üzere muhasebe birimine gönderilmiş olması gerekir
  • Ödenek olması gerekir............!!!!!!!!!!
  • Nakit olması gerekmez

Bütçe emanetleri ile ilgili aşağıdaki yevmiye kayıtları yapılabilir
---------- / ----------
830-bütçe giderleri hesabı
255-demirbaşlar hesabı                                  
      320-bütçe emanetleri hesabı                                        
      835-gider yansıtma hesabı                                           
---------- / ----------
---------- / ----------
830-bütçe giderleri hesabı
630-giderler hesabı                                  
      320-bütçe emanetleri hesabı                                       
      835-gider yansıtma hesabı                                           
---------- / ----------
---------- / ----------
320-bütçe emanetleri hesabı
805-gelir yansıtma hesabı                                  
      800-bütçe gelirleri hesabı                                    
      600-gelirler hesabı                                       
---------- / ----------
---------- / ----------
320-bütçe emanetleri hesabı
      103-verilen çekler ve gönderme emirleri hesabı                                       
---------- / ----------

aşağıdaki hesap 322 nolu bütçeleştirilecek borçlar hesabına alınır
  • Kamu personeli ilaç giderleri
  • Özel hizmet tazminat ödemesi, emekli sandığı kurum karşılığı, dış borç faiz gideri, KİT lere yapılan transferler 322-bütçeleştirilecek borçlar hesabına alınmaz

Bütçede ödeneği öngörülmüş olmakla birlikte oluştuğu yer ve zamanda ödeneği bulunmayan giderler.
  • Bütçeleştirilmiş borçlar hesabında muhasebeleştirilir.

Aşağıdaki hesaplar emanet yabancı kaynaklar grubu içinde yer alır
  • Alınan depozito ve teminatlar hesabı
  • Okul pansiyonları hesabı
  • Emanetler hesabı
  • Mutemetlikler cari hesabı
  • Bütçe emanetleri hesabı emanet yabancı kaynaklar grubu içinde yer almaz

Aşağıdaki hesaplar emanetler hesabında izlenir
  • Pansiyonların %12 leri
  • Oyak aidatları
  • Ölen kimselere ait paralar
  • Sendika aidatları
  • Beyan edilen gümrük vergileri ve %10 fazlaları depozitoları emanetler hesabında izlenmez

Gümrük muhasebe yetkilisince aşağıdaki defterler tutulur
  • Mutemetlikler tahsilat ve ödemeler defteri
  • Emanetler defteri
  • Menkul kıymetler defteri
  • Teminat mektupları defteri
  • Arşiv defteri gümrük muhasebe yetkilisince tutulmaz

Aşağıdakiler muhasebe birimlerince yıl sonlarında emekli sandığına gönderilecek defter ve belgelerdir.
  • Şahıs emeklilik kesenekleri icmal bordrosu
  • Kurumlar kesenek defteri
  • Kurumlar yıllık icmal bordrosu

Mevzuatları gereği, bütçe dışı fonlar veya diğer kamu idareleri adına tahakkuklu veya tahakkuksuz olarak yapılan tahsilat.
  • Fonla veya diğer kamu idareleri adına yapılan tahsilatlar hesabında izlenir.

Nakden yada mahsuben tahsil edilen genel bütçe gelirlerinden özel kanunları gereğince mahalli idareler ve fonlar ile diğer kurumlara aktarılmak üzere hesaplanan paylar.
  • Kamu idareleri payları hesabına aktarılır

Denetim sonucu kasa fazlası tespit edildiğinde aşağıdaki kayıt yapılır
----------- / ----------
100-kasa hesabı
      397-sayım fazlaları hesabı
---------- / -----------

6 ayda bir faiz (kupon) ödemeli ve yıllık %8 faizli 150000.-ytl tutarında tahvil ihraç etmiştir. Bankalar %.05 satış komisyonu keserek tahvillerin karşılığını banka hesabına aktarmıştır. Bu işlemde 630-giderler hesabı ve 404-tahviller hesabı ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
  • Giderler hesabı 750.-ytl borçlu
  • Tahviller hesabı ise 150000.-ytl alacak çalıştırılır.

Dünya bankasından 10 yıl vadeli ve yıllık %6 faizle 500000.-ytl karşılığı döviz cinsinden dış borç temin edilmiştir. Borçlanma genel gideri olarak 1000.-ytl karşılığı döviz kesilerek kredinin geri kalanı belediye hesaplarına aktarılmıştır. Bu işlemde döviz hesabı ile dış mali borçlar hesabı arasındaki fark ne kadardır.
  • Döviz hesabının tutarı dış mali borçlar hesabından 1000.-ytl daha azdır.

01.04.2005 tarihinde belediyeye ait iş hanı 5 yıl süreyle 25000.-ytl bedelle kiraya verilmiş ve kiranın ilk 3 yıllık kısmı tahsil edilmiştir. Bu işlemde gelirler hesabı ile gelecek yıllara ait gelirler hesabı ile ilgili aşağıdakiler söylenebilir.
  • Her iki hesapta bulunmaktadır
  • Gelirler hesabı 18750.-ytl
  • Gelecek yıllara ait gelirler hesabı ise 56250.-ytl dir.

Gider tahakkukları hesabına alacak kaydı yapıldığında
  • Giderler hesabına borç kaydı yapılması beklenir.






4.KISIM
OZ KAYNAKLAR HESAP GRUBU

Aşagıdaki hesaplar oz kaynaklar hesap grubu içerisinde yer alır
  • Net deger
  • Deger hareketleri
  • Yeniden değerleme farkları
  • Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları
  • Alınan avanslar oz kaynaklar hesap grubunda yer almaz

Net deger hesabıyla ilgili aşagıdakiler soylenebilir
  • Kamu idaresi hesaplarında kayıtlı varlıklar toplamı ile yabancı kaynaklar, deger hareketleri,yeniden degereleme farkları, geçmiş yıllar olumlu-olumsuz faaliyet sonuçları ve donem faaliyet sonuçları toplamı arasındaki fark net değeri ifade eder.
  • Kamu idaresinin hesaplarında kayıtlı olmayan varlık ve yabancı kaynaklardan kaydi envanteri yapılarak hesaplara alınanlar net deger hesabına kaydedilir.
  • Bilanço oz kaynaklar ana hesap grubundaki diger hesaplarda kayıtlı tutarlardan bu hesaba aktarılmasına karar verilen tutarlar net deger hesabına kaydedilir.
  • Net deger hesabı muhasebe sistemine geçilen ilk yıl bilançonun aktif ve pasifini dengeleyici kalem olarak çalışır.

01.01.2006 tarihinden once gerçekleşmiş işlemler sonucunda kısa vadeli diger iç mali borçlardan muhasebe kayıtlarına intikal ettirilmemiş 12000000.-ytl tutarında borç bulundugu tespit edilmiştir. Bu işlemde ilgili net deger ile ilgili aşagıdaki soylenebilir.
  • Borç envanteri yapıldıgı için net deger hesabına 12000000.-ytl borç kaydı yapılmıştır

Aşagıdakiler deger hareketleri hesap grubu içinde yer alır
  • Nakit hareketleri hesabı
  • Muhasebe birimleri arası işlemler hesabı
  • Proje ozel hesabından kullanımlar hesabı
  • Deger hareketleri sonuç hesabı
  • Mutemetlik cari hesabı deger hareketleri hesap grubu içinde yer almaz.

Aşagıdaki işlemler muhasebe birimleri arası işlemler hesabı aracılıgıyla yapılır
  • Hazine malı menkul kıymet ve varlıkların gonderilmesine ilişkin işlemler
  • Herhangi bir hesabın alacagında kayıtlı olup, başka muhasebe birimine mahsuben yapılan aktarmalar.
  • Başka muhasebe biriminde kayıtlı olan borçlarına mahsuben, ilgililerin hakedişlerinden yapılan kesintiler
  • Başka muhasebe birimleri adına yapılan odemeler.

Aşagıdakiler başka muhasebe birimleri adına odenecek paralardandır.
  • Denetim elemanlarına, odeme yonünde baglı oldukları muhasebe birimi dışındaki muhasebe birimlerince yapılan odemeler.
  • Askeri gemi mutemetlerine, deniz filoları muhasebe birimi dışındaki muhasebe birimlerince yapılan odemeler
  • Bakanlıkça, bir muhasebe biriminden başka bir muhasebe birimi adına yapılması bildirilen odemeler
  • Başka  vergi dairesindeki borçlarına karşılık yapılan tahsilat başka muhasebe birimleri adına odenecek paralardan degildir.

591-donem olumsuz faaliyet sonuçları hesabı normal durumlarda aşagıdaki hesapla karşılıklı çalışmaz
  • Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabı

519-deger hareketleri sonuç hesabı nın borç bakiyesi vermesi
  • Muhasebe birimindeki; nakit hareketleri hesabı, muhasebe birimleri arası işlemler hesabı, proje ozel hesabından kullanımlar hesabı, dogrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabı bakiyeleri borç kalanı vermiştir.

Bilançodaki kayıtlı değeri 24000000.-ytl birikmiş amortismanı 7200000.-ytl olan taşıtlar donem sonunda %10oranında yeniden degerlemeye tabi tutulmuş 522-yeniden değerleme farkı ile ilgili aşagıdaki soylenebilir
  • 2400000 ytl alacak kaydı yapılmıştır.

570-geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları ile ilgili aşagıdaki soylenebilir
  • bu hesaba donem başında kayıt yapılır. Hesap en az 5 yıllık geçmiş faaliyet sonuçlarını gosterecek ve faaliyet donemleri itibariyle karşılaştırma yapılabilmesine imkan verecek şekilde yardımcı hesaplara ayrılmıştır.....!!!!!!!!!!!????

----------- / ----------
570-geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabı   yandaki hesapla ilgili aşagıdaki soylenebilir
     500-net deger hesabı
---------- / -----------
  • geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabında beş yıl tutulan sonuçlar beşinci yılın sonunda net deger hesabına aktarılarak kapatılmıştır.


1 yorum: